B.s Trường Dược Sài Gòn chia sẻ về các bệnh lý thường gặp ở phế quản

B.s Trường Dược Sài Gòn chia sẻ về các bệnh lý thường gặp ở phế quảnPhế quản là cơ quan trực thuộc hệ thống hô hấp có vai trò quan trọng trong việc dẫn khí cũng như trao đổi khí. Bởi vậy các bệnh lý phế quản cũng ảnh hưởng nghiêm trọng tới người bệnh

Phế quản là cơ quan trực thuộc hệ thống hô hấp có vai trò quan trọng trong việc dẫn khí cũng như trao đổi khí. Bởi vậy các bệnh lý phế quản cũng ảnh hưởng nghiêm trọng tới người bệnh

B.s Trường Dược Sài Gòn chia sẻ về các bệnh lý thường gặp ở phế quản

Bệnh lý thường gặp ở phế quản

Hãy theo dõi bài viết sau đây để cùng tìm hiểu về phế quản cũng như các bệnh lý thường gặp ở phế quản từ bác sĩ giảng viên Trường Cao đẳng Dược Sài Gòn!

PHẾ QUẢN LÀ GÌ?

Theo bác sĩ Trường Cao đẳng Dược Sài Gòn, phế quản chính là một ống dẫn khí trực thuộc hệ thống đường hô hấp dưới, cũng là lối đi chính cho không khí đi vào phổi. Cơ quan này nằm nối tiếp ngay phía dưới khí quản, nằm ngang với đốt sống ngực 4 – 5.

Ống dẫn khi này sẽ được phân chia ra thành các nhánh nhỏ để đi sâu vào phổi tạo thành cây phế quản. Phế quản được tính bắt đầu từ nơi phân chia của khí quản cho đến rốn phổi. Cơ quan này sẽ được chia thành phế quản chính trái và phế quản chính phải làm nhiệm vụ dẫn không khí vào phổi. Hai phế quản trái và phải sẽ tạo với nhau 1 góc khoảng 70°.

CẤU TẠO VÀ CHỨC NĂNG CỦA PHẾ QUẢN

Cấu tạo của phế quản

Phế quản được chia ra thành 2 nhánh chính là phế quản chính trái và phế quản chính phải. Khi đi vào hai bên phổi sẽ tiếp tục có sự phân chia thành các phế quản phân thùy nhỏ dần.

  • Phế quản chính bên phải: Ngắn hơn và thẳng đứng hơn so với bên trái,chiều dài trung bình là 1,09cm. Nó sẽ xâm nhập vào gốc phổi phải ngay tại đốt sống ngực thứ năm. Phế quản bên phải có 3 phân, trở thành phế quản thứ phát hay còn được gọi là phế quản thùy và cung cấp không khí cho 3 thùy của phổi phải.
  • Phế quản chính bên trái: Có kích thước nhỏ hơn nhưng lại dài hơn khoảng gần 5cm. Nó đi vào gốc phổi trái ở vị trí đối diện đốt sống ngực thứ sau. Đi qua phía bên dưới của vòm động mạch chủ và phía trước thực quản, ống lồng ngực cùng động mạch chủ giảm dần. Các phế quản chính bên trái chia thành 2 phế quản thứ cấp hay thùy cung cấp không khí cho 2 thùy của phổi trái. Phế quản thứ cấp sẽ tiếp tục phân chia thành phế quản thứ ba hay còn được gọi là phế quản phân đoạn.

Một phân đoạn phế quản phổi chính là một bộ phận của phổi được tách ra khỏi phần còn lại bởi một vách ngăn của mô liên kết. Đây cũng chính là một lợi thế trong phẫu thuật bởi một phân đoạn phế quản phổi có thể được loại bỏ mà không gây ảnh hưởng đến các phân đoạn gần đó.

Có 10 đoạn phế quản phổi ở phổi phải (3 ở thùy trên, 2 ở thùy giữa và 5 ở thùy dưới) cùng với 8 đoạn ở phổi trái (4 ở thùy trên và 4 ở thùy dưới). Trong quá trình phát triển, ban đầu có 10 phân đoạn tại mỗi phổi, nhưng vì phổi trái chỉ có 2 thùy, nên 2 cặp phân đoạn phế quản phổi hợp nhất để tạo ra 8 phân đoạn tương đương 4 phân đoạn cho mỗi thùy.

Các phế quản phân đoạn phân chia thành nhiều tiểu phế quản nhỏ rồi lại phân chia thành các tiểu phế quản cuối. Và sau đó thành phế quản đường hô hấp rồi lại phân chia thành 2 đến 11 ống phế nang. Mỗi ống phế nang sẽ có 5 hay 6 túi phế nang liên quan . Các phế nang chính là đơn vị giải phẫu cơ bản của trao đổi khí.

Giải phẫu tường phế quản

Tương tự như khí quản, phế quản cũng được bao quanh bởi các vòng sụn có hình chữ C. Tuy nhiên, các ống phế quản nhỏ hơn có những tấm sụn không đều thay vì các vòng để hỗ trợ chúng. Các cấu trúc sụn này cùng với 1 lớp các dải cơ trơn sẽ giúp kiểm soát đường kính lòng phế quản trong quá trình hít vào thở ra.

Các bức tường bên trong sẽ có 1 lớp màng nhầy cùng các hình chiếu giống như tóc được gọi là lông mao bao phủ. Mặc dù không nhiều như trong khí quản nhưng biểu mô phế quản cũng có chứa các tế bào cốc để tiết ra lớp chất nhầy bảo vệ niêm mạc.

Giải phẫu cấu tạo mô học

Đa phần hệ thống cây phế quản đều sẽ có cấu tạo cơ bản bao gồm 4 lớp như sau:

  • Niêm mạc: Bao gồm lớp biểu mô trụ giả tầng trên có nhiều lông chuyển. Khi không khí đi qua phế quản thì vi khuẩn, bụi bẩn cùng các virus gây bệnh sẽ bị lông chuyển giữ lại và đẩy ra ngoài nhờ vào phản xạ ho.
  • Lớp đệm: Chính là lớp mô liên kết thưa.
  • Lớp cơ trơn: Còn được gọi với tên khác là cơ Reissesen. Các cơ này sẽ có khả năng giãn nở để giúp không khí được lưu thông dễ dàng hơn.
  • Lớp sụn và tuyến: Được cấu tạo với các mảnh sụn cùng tuyến tiết ra chất nhầy giúp hỗ trợ chức năng lọc, đồng thời lưu thông không khí vào phổi và ra ngoài.

Chức năng của phế quản

Các phế quản có chức năng như một lối đi cho không khí đi từ miệng và khí quản, xuống phế nang và quay trở lại môi trường.

Mặc dù phế quản từ lâu đã được coi đơn giản là bộ phận cấu trúc của cơ thể nhưng chúng có thể có các chức năng quan trọng khác. Ví dụ, các tuyến trong phế quản tiết ra chất nhầy. Điều này đóng vai trò quan trọng đối với hệ thống miễn dịch, cả phân lập và làm bất hoạt các vi sinh vật bệnh lý.

B.s Trường Dược Sài Gòn chia sẻ về các bệnh lý thường gặp ở phế quản

Trường Cao đẳng Dược Sài Gòn đào tạo nhân lực ngành Y Dược chuyên nghiệp

CÁC BỆNH LÝ THƯỜNG GẶP Ở PHẾ QUẢN

Theo bác sĩ giảng viên Văn bằng 2 Cao đẳng Dược thành phố Hồ Chí Minh, các bệnh lý thưởng gặp ở phế quản có thể do:

Viêm phế quản: Bệnh lý này đặc trưng bởi tình trạng viêm nhiễm phát sinh ngay tại lớp niêm mạc của ống phế quản. Hệ quả là khiến cho các đường ống dẫn khí bị thu hẹp. Đồng thời xuất hiện chất nhầy cùng dịch mủ cản trở sự lưu thông của không khí vào phổi. Cả viêm phế quản cấp tính và mãn tính đều là tình trạng viêm mô phế quản. Viêm phế quản mãn tính cũng chính là một dạng bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD). Nguyên nhân chính gây bệnh là do nhiễm virus. Các yếu tố khác như sức đề kháng yếu, nghiện hút thuốc, ô nhiễm không khí… cũng sẽ làm tăng nguy cơ.

Hen suyễn: Hen suyễn chính là một bệnh đặc trưng bởi sự co thắt của phế quản, có sự tham gia của rất nhiều tế bào cùng các thành phần tế bào. Biểu hiện là phản ứng tắc nghẽn gây hẹp đường hô hấp và làm giảm lưu lượng không khí ra vào phổi.

Giãn phế quản: Đặc trưng bởi sự giãn nở mãn tính của phế quản cùng các tiểu phế quản dẫn đến việc tiết chất nhầy quá mức và làm tăng nguy cơ nhiễm trùng phổi nghiêm trọng. Ho dai dẳng, xuất đờm kèm theo khó thở là những triệu chứng phổ biến của tình trạng này.

Bệnh lao: Đây là một tình trạng do vi khuẩn gây ra thường ảnh hưởng đến phổi. Tuy nhiên trong nhiều trường hợp bệnh lao cũng có thể xảy ra ở phế quản và khí quản.

Ung thư: Ung thư phổi và adenoma phế quản là 2 trong số các loại ung thư có thể ảnh hưởng trực tiếp đến các ống phế quản. Có thể có nhiều loại khác nhau tùy thuộc vào nguồn gốc cùng sự phát triển của khối u.

Có thể nói rằng, hệ thống cây phế quản được coi là nguồn sống của toàn bộ các tế bào trong cơ thể. Các bệnh lý liên quan đến cơ quan này thường rất dễ gặp phải. Chính vì thế mà bạn luôn phải chú tâm đến các biện pháp phòng tránh để bảo vệ phế quản, tránh sự tấn công của các tác nhân gây hại.


Bài viết liên quan

trường cao đẳng dược sài gòn tuyển sinhTop